◼️🌼 विशेष लेख 🌼◼️
प्राध्यापिका राजश्री पाटील: शब्दांच्या आणि सेवेच्या विश्वात रमणारी एक व्यक्तिमत्त्व
रंज्जू दिलीप मोडक
सहज सुचलं महिला व्हाॅट्सअप गृप, चंद्रपूर (विदर्भ)
अक्षरांच्या विश्वात रमणाऱ्या प्रा. राजश्री जगदीश पाटील या एक साध्या, पण स्वप्नाळू स्त्री आहेत. सुरतच्या दक्षिण गुजरात विद्यापीठाच्या प्रांगणात जेव्हा त्या पाऊल ठेवतात, तेव्हा शब्दांच्या छटा आणि विचारांचे तरंग त्यांच्या सभोवताली एक वेगळेच वलय निर्माण करतात. प्राध्यापिकेची भूमिका त्यांच्यासाठी केवळ नोकरी नाही, तर ती एक साधना आहे—ज्ञानाचे सिंचन करण्याची आणि पिढ्यांना आकार देण्याची. पण या औपचारिक जबाबदारीच्या पलीकडे जाऊन, त्यांची खरी ओळख दडलेली आहे ती वाचनाच्या शांत कोपऱ्यात आणि लेखणीच्या टोकदार विचारांत.
त्यांचे लेखन म्हणजे त्यांच्या भावनांचा आरसा आहे, ज्यातून त्या जगाकडे पाहतात आणि जगाला स्वतःच्या नजरेतून समजून घेण्याचा प्रयत्न करतात. वाचनाच्या ओढीने त्यांना लेखनाच्या वाटेवर नेले आणि तिथेच त्यांना शब्दांचे खरे सामर्थ्य गवसले. मात्र, जेव्हा त्या ‘गांधी फाउंडेशन’च्या कार्यात सहभागी होतात, तेव्हा त्यांना जाणवते की, शब्द जे काम करू शकत नाहीत, ते केवळ एका स्पर्शाने आणि एका आशेच्या शब्दाने साध्य होऊ शकते. त्या अनाथ मुलांच्या डोळ्यांत दिसणारी स्वप्ने आणि त्यांच्या चेहऱ्यावरील निष्पाप हास्य, ही त्यांच्या आयुष्यातील सर्वात मोठी कमाई आहे. त्यांना ऑनलाईन शिक्षणाचे धडे देताना, त्या केवळ विषय शिकवत नाहीत, तर त्यांना जगण्याची एक नवी दृष्टी देण्याचा प्रयत्न करतात.
त्यांना मिळालेले ‘श्रेष्ठ प्राध्यापिका’ आणि ‘समाजसेविका’ हे पुरस्कार नक्कीच आनंदाचे क्षण आहेत, पण त्यासोबतच ते त्यांच्या खांद्यावर एक मोठी जबाबदारी सोपवून जातात. पुरस्कारांची झळाळी ही कायमस्वरूपी नसते, ती विरून जाते, पण केलेल्या कामाचा सुगंध हा काळानुरूप अधिक दरवळत राहतो. त्यांना वाटते की, समाजसेवेसाठी कोणत्याही भव्य व्यासपीठाची गरज नसते; जिथे माणुसकी आणि संवेदनशीलतेची जोड असते, तिथे समाजसेवा आपोआपच घडत जाते. त्यांचे हे कार्य म्हणजे त्यांच्या आयुष्यातील एक सत्कारणी लागावे असे ‘सुकृत’ आहे.
प्रत्येक दिवशी एक नवीन पान उघडते, ज्यात त्यांना माणुसकीचे धडे लिहायचे आहेत. प्राध्यापिका म्हणून त्या तरूणांच्या बुद्धीला चालना देतात, तर समाजसेविका म्हणून त्या निराधार मनांना सांत्वन देतात. शब्दांच्या लयीत आणि सेवेच्या कार्यात त्यांनी स्वतःला पूर्णपणे झोकून दिले आहे. उद्याच्या भविष्यात त्यांनी कितीही प्रगती केली, तरी त्यांच्यातील ही ‘माणूस’ म्हणून जगणारी स्त्री नेहमीच जिवंत राहील, असा त्यांचा ध्यास आहे. हे आयुष्य एका कवितेसारखे आहे—कधी संथ, कधी प्रवाही, पण नेहमीच अर्थपूर्ण! समाजाच्या ऋणातून मुक्त होणे अशक्य असले, तरी त्या दिशेने टाकलेले हे पाऊल त्यांना आत्मिक शांतता देते आणि हेच त्यांच्या आयुष्याचे खरे यश आहे.
